Salar Khani Rug – Een tekst van een jonge Iraanse man

Als je vanuit Teheran naar het zuiden reist, moet je stoppen in Isfahan. Deze keer had ik een duidelijke missie. Ik wilde met zoveel mogelijk tapijthandelaren en enthousiastelingen spreken als ik aankon. Al snel kwam ik Ali tegen. Hij is een jonge Iraanse man die in de toekomst een hostel wil runnen. We hingen rond, hij liet me delen van de stad zien die ik nog niet eerder had gezien.

Op een avond reden we in cirkels door Isfahan. Dit is een gangbare praktijk onder mensen in Iran die een plek nodig hebben om te chatten of privé samen te komen. Ik was verbaasd en een beetje bang voor de rijvaardigheid en het gemak waarmee Ali een goed gesprek combineerde met snel en wendbaar rijden.

In onze gesprekken merkte ik dat het niet alleen de hoogopgeleide of gespecialiseerde tapijthandelaren waren die bepaalde verhalen over tapijten hadden. Ali was geen tapijtexpert, maar hij had nog steeds veel over hem te zeggen. Veel later vroeg ik Ali om een ​​verhaal over tapijten te schrijven:

Ali Nejatbakhsh Azadani:

Als tapijtliefhebber heb ik veel handgemaakte tapijten gezien met lange en interessante achtergrondverhalen. Voor deze tekst heb ik gekozen wat ik het leukst vond. Ik kocht dit tapijt (foto 1) 2 jaar geleden. Voordien had ik een 2 * 3 meestal witte Naein-deken die mijn hele kamer bedekte. Uiteindelijk was ik de witte kleur een beetje beu en had ik wat andere kleuren in de kamer nodig. Het nieuwe vloerkleed heeft trouwens een afmeting van 1,9 * 1,05. Het is kleiner, maar op die manier helpt het het tapijt zich beter te laten zien in mijn kamer van 7 vierkante meter.

Dit vloerkleed heet een Balouch, het is een Salar Khani vloerkleed, om precies te zijn. Balouchi verwijst naar de Balouch-stam. Onder de Balouch-stam bevinden zich een aantal stammen, waaronder Arabische, Koerdische, Lorse, Turkmeense en misschien anderen.

In de afgelopen eeuwen begon de nomadische levensstijl onder de stammen te veranderen. Velen van hen besloten een verblijfplaats te kiezen voor een langere periode, in plaats van constant te migreren. Langzaam verhuisden ze naar de steden. Daarbij behielden ze enkele van hun kostuums, overtuigingen en manieren.

De Salar Khani-stam die afkomstig is van Balouchi Nomads, kwam rond de stad Khaaf in Iran, die momenteel in de provincie Khorasan Razavi in ​​Iran ligt, naast de grens met Afghanistan.

In de steden begon de Salar Khani-stam aan hun nieuwe leven. Tegen het begin van de 20e eeuw waren ze verspreid over Khaaf en vestigden ze zich daar. Ze behielden hun Balouchi-dialect en begonnen tapijten te produceren die hun achtergrond en geloof vertegenwoordigden. Maar wat waren hun overtuigingen? Hoe dachten ze?

ByvandenBelt Iran rug

Tapijtweven was een van die gebruiken. Balouch-vrouwen begonnen hun dochters op zevenjarige leeftijd les te geven. Door hun eerste tapijt te weven, toondenen ze hun competentie aan hun familie om te kunnen trouwen. Op die manier moest een meisje tapijtweven leren. Meestal gebruikten ze de wol van kamelen of schapen en kleurden ze met natuurlijke stoffen zoals Henna, Madder en de korst van walnoten. Tegenwoordig wordt natuurlijke wol vaak vervangen door machinaal vervaardigde wol.

Een andere overtuiging of gewoonte is te zien aan de motieven op de tapijten. In ‘city made’ tapijt is een belangrijk kenmerk de symmetrie van het motief. Om dat te bereiken, gebruiken ze een kaart en wordt het tapijt overeenkomstig die kaart gemaakt. Zoveel tapijten kunnen worden geweven door een unieke kaart, zodat een consistente kwaliteit wordt bereikt. Maar in dit geval worden de tapijten gemaakt volgens de tribale normen. Ze gebruiken normaal gesproken geen kaart bij het maken van hun tapijten. In plaats daarvan zijn ze, althans oorspronkelijk, volledig fantasierijk, uit het hoofd bezigt.

Balouch-stammen hebben ook veel overtuigingen. Een daarvan is dat ze geloven dat als een meisje een tapijt weeft dat lijkt op een ander, een van haar familieleden snel zal sterven. Dat is een beetje bijgelovig! Het zou de reden kunnen zijn dat de Balouch-stammen geen kaart hebben om te weven. Dit hielp meisjes om zelf creatief te zijn. Niet alleen voor hun tapijt maar ook voor de rest van hun leven.

Zoals je kunt zien, heeft het midden van het tapijt een visvorm die het zwembad en de vissen naar binnen laat zien. Omdat ze niet veel water hebben in de woestijn, hadden ze veel respect voor water en geloofden dat God ze meer regen en water zou geven als ze het zwembad en de vissen vorm gaven.

Aan de boven- en onderkant van het centrale vierkant zie je een vorm die handen op de heupen laat zien. Dit geeft de kracht van het weefmeisje aan. Als ze klaar is met weven, gaat ze voor het tapijt staan ​​en neemt haar handen op haar heupen. Op die manier laat ze haar familie de kracht van haar zien en haar vermogen om te trouwen.

Andere veelgebruikte symbolen van Balouched zijn de vorm van de sla, het symbool van welvaart onder de Balouch-stam. Op de rand van het grotere vierkant is een slangvorm zichtbaar. Volgens Perzisch is een slang het symbool van gezondheid en veiligheid. Vervolgens wordt op de hoofdgrens een Bothe-Jeqe-vorm geweven, wat vrij zeldzaam is op dit Salarkhani-motief.

De kleuren zijn warm en organisch, meestal in rood, bruin en zwart. De rode kleur wordt gewonnen uit meekrap en de bruine en zwarte kleuren zijn de wol van de schapen. Het tapijt is ongeveer 60 jaar oud, wat het bijna antiek maakt!

Ik ben helemaal tevreden dat ik dit nomadenobject al twee jaar bij me heb!

Fotos: Ali Nejatbakhsh Azadani

Felix van den Belt

Felix van den Belt

Geef Felix een opdracht over tapijten en hij zal ervoor gaan. Hij luistert en stelt vragen. Wat is de geschiedenis en wat maakt bepaalde tapijten uniek? Wat valt er te zeggen over het sociale leven om de tapijten heen? Felix' passie voor tapijten zet hem ertoe deze vragen als geen ander verder te ontdekken.

18 Shares
Pin
Share18
Share
Tweet
Share